اين صورت شهوات او را ذليل نمىكنند و هواى نفس او را مغلوب نمىنمايد و غضب بر او حاكم نمىگردد . « 1 » گفته‌اند : براى كفر چهار ركن است : غضب ، شهوت ، دروغ بافى ، طمع . « 2 » بعضى از حكما فرموده‌اند : رأسِ حماقت تندى است و رهبرِ تندى غضب است . كسى كه راضى به جهل باشد خود را از علم بىنياز مىداند . حلم زينت و منفعت است ، جهل پستى و ضرر است ، سكوت از جواب احمق جواب اوست ؟ « 3 » فرو خوردن خشم در روايات روشن شد كه غضب چه آثار ناپسندى در زندگى انسان و ديگران دارد ، در اين بخش نظر اسلام در باب فروخوردن خشم و كظم غيظ بيان مىشود . كظم غيظى كه از اخلاق انبيا و ائمّه عليهم السلام و از اوصاف قابل توجه مؤمنان و اولياى الهى است . از حضرت زين‌العابدين عليه السلام روايت شده كه فرمودند : ما احِبُّ أنَّ لى بِذُلِّ نَفْسى حُمْرَ النَّعَمِ ، وَ ما تَجَرَّعْتُ جُرْعَةً احَبَّ إلَىَّ مِنْ جُرْعَةِ غَيْظٍ لا اكافى بِها صاحِبَها . « 4 » من دوست ندارم در برابر خوار شدنم ، شتران سرخ مو بگيرم كه عزّت مؤمن بالاتر از هر چيزى است . و من جرعه‌اى محبوب‌تر از جرعهء غيظى كه طرفم را

--> ( 1 ) - المحجة البيضاء : 5 / 294 . ( 2 ) - المحجة البيضاء : 5 / 295 . ( 3 ) - المحجة البيضاء : 5 / 294 . ( 4 ) - الكافى : 2 / 109 ، حديث 1 ؛ وسائل الشيعة : 12 / 176 ، باب 114 ، حديث 16003 .